zaterdag 12 juni 2021

Nederland flexwerkland

bereiden thuisbezorgd maaltijdHet hoogste rechtscollege in Engeland heeft een uitspraak gedaan over het flexwerk van de chauffeurs van Uber. De Volkskrant meldt: ‘Weer dreun voor Uber: chauffeurs zijn geen zzp’ers, zegt Britse rechter. Opnieuw vangt een grote speler uit de platformeconomie bot bij de rechter. Het Britse hooggerechtshof bepaalde dat de chauffeurs van Uber geen zelfstandigen zijn, maar ‘workers’.’

Ook de FNV heeft een hoger beroepzaak lopen tegen Uber over dezelfde kwestie. Namelijk de eis om chauffeurs in dienst te nemen en hen volgens CAO te betalen. Met name de netwerk- en platformbedrijven werken met flexwerkers, denk maar aan chauffeurs en maaltijdbezorgers. En nu is er in de politiek ook reuring ontstaan over deze kwestie. Zo wil Wopke Hoekstra dat meer medewerkers een vaste arbeidsovereenkomst krijgen en dat het aantal flexwerkers afneemt. Hiermee wordt het probleem van het oneigenlijk gebruik van flexcontracten niet direct opgelost, maar het signaal is wel duidelijk en leidt uiteindelijk tot eenzelfde resultaat. 

In januari presenteerde de commissie Borstlap een rapport over de toekomst van werk aan de regering. De commissie gaf hierin aan dat we de bodem hebben bereikt qua flexibilisering van de arbeidsmarkt. Omdat flexwerkers te maken hebben met baan-onzekerheid en het vaak ontbreekt aan een sociaal netwerk, is deze groep niet in staat om bijvoorbeeld een huis te kopen of een gezin te stichten. 

Voor menig onderneming die werkt met flexwerkers betekent dit een flinke omschakeling. Voor een aantal bedrijven raakt dit zelfs het huidige verdienmodel. En dan zijn er ook nog een aantal platformbedrijven die wel groot zijn in omvang, maar onvoldoende rendabel. Als deze ondernemingen gedwongen moeten omschakelen van flexwerkers naar medewerkers in vaste dienst weet ik niet hoe dat gaat aflopen. Het raakt dit soort organisaties breder dan alleen op arbeidsvoorwaarden. 

Denk maar aan de ondernemingsraad. Als een grote groep werknemers in vaste dienst komt krijgt de organisatie de omvang waarbij medezeggenschap (opnieuw) georganiseerd dient te worden en deze groep medewerkers dient ook door de OR vertegenwoordigd te worden. Dat betekent in veel gevallen dat er nieuwe verkiezingen moeten komen. 

De groep werknemers die toetreedt zijn gewend zelfstandig te werken. Ze zijn niet gewend te werken als een groep. De vraag is of (een deel van) deze groep dit überhaupt wel ziet zitten. De ondernemingsraad zal dan ook alle zeilen moeten bijzetten om aansluiting te realiseren tussen de bestaande groep medewerkers en de groep flexwerkers die in dienst treedt. 

Ondanks deze uitdaging voor de ondernemingsraad en de groep flexwerkers is het wel een oplossing voor een scheefgegroeide situatie en brengt het ondernemingen terug naar de maatschappelijke rol van werkgever in de bekende arbeidsverhoudingen. Een beetje terug naar vroeger, maar dan in een nieuw jasje.