Wanneer je als OR moet zwijgen is contact met de achterban niet mogelijk. Hierbij speelt dat de OR het belang van de organisatie als geheel voor ogen heeft te houden. De OR kan dus niet volstaan met het zich enkel concentreren op werknemersbelangen.
Het ingewikkelde aan geheimhouding voor de OR is dat achterbanoverleg voor de OR van groot belang is, maar het ook bij de OR past dat rekening wordt gehouden met het risico en gevaar van verspreiding van vertrouwelijke informatie in een vroeg stadium.
Geheimhoudingsplicht en contact met deskundigen
Interne deskundigen
Als OR mag je enkel contact hebben met interne deskundigen (niet zijnde een OR-lid) over een aangelegenheid die valt onder de geheimhouding, indien de ondernemer dit vooraf accordeert en deze deskundige de geheimhoudingsplicht schriftelijk accepteert.
Externe deskundigen
Als OR mag je altijd contact hebben met externe deskundigen of er nu een geheimhoudingsplicht geldt of niet. De geheimhoudingsplicht die voor de OR geldt, is dan automatisch ook op deze ingeschakelde deskundige van toepassing.
Openheid en transparantie in een democratie
De OR is een democratisch gekozen orgaan. En democratie kan niet bestaan zonder openheid en transparantie. Als gevolg daarvan mag je als ondernemer dus slechts onder extreme omstandigheden de lijn tussen OR en achterban lam leggen. De ondernemer moet aannemelijk kunnen maken dat de onderneming (zware) schade zal oplopen als er geen geheimhouding wordt opgelegd. Of er wel of geen sprake zal zijn van schade is discutabel. Het moet in ieder geval gaan om forse (financiële) schade en niet om ‘onrust onder het personeel’.
Vergelijk het maar met het Kabinet en de Tweede Kamer. Achterhouden van informatie kan niet in een democratisch proces. Ministers moeten de kamer volledig informeren. Slechts bij hoge uitzondering kan iets buiten de Tweede Kamer om worden gedeeld. Daarvoor hebben we dan De Commissie voor de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CIVD), informeel ook wel ‘Commissie Stiekem’ genoemd zodat een deel van de Kamerleden wel op de hoogte is.
De OR kan samen met de ondernemer meer duidelijkheid creëren over de reikwijdte van de geheimhouding
Al met al ontbreken eenduidige definities aangaande de geheimhouding met praktische uitdagingen voor zowel de OR als de ondernemer tot gevolg. Een wetswijziging is noodzakelijk voor een meer praktische invulling van de geheimhoudingsplicht. Een dergelijke wijziging is niet in de maak.
De OR zou echter samen met de ondernemer meer duidelijkheid kunnen creëren door het maken van afspraken (convenant). Hiermee kan de geheimhoudingsplicht worden verduidelijkt en uitgewerkt. Dit kan de medezeggenschap ten goede komen.
Conclusie: de mate van zwijgen is niet eenduidig vastgelegd
Volledige duidelijkheid over de geheimhouding is niet te geven. Het voorgaande geeft mogelijk houvast. Houd in ieder geval vast aan het uitgangspunt dat de OR met zijn achterban moet kunnen overleggen. Wens je als OR meer houvast dan wel ondersteuning bij een op te stellen convenant dan help ik hier graag bij.
Niels Vuik is advocaat arbeids-en medezeggenschapsrecht bij Meulenkamp Advocaten en is samenwerkingspartner van OR-Online.nl.

