zaterdag 12 juni 2021

Aftreden

Verdrietige vrouw met zakdoekEr zijn twee belangrijke politieke besluiten die op de dagelijkse gang van zaken voor de komende jaren veel invloed zullen hebben. Dat zijn de besluiten over aftreden of niet. Het gaat daarbij om het kabinet van Rutte en de persoon Trump. Waarom gaan die besluiten veel invloed krijgen? Omdat het hier gaat om de kern van de democratie

De oorzaak voor het ontstaan van beide aftredingsbesluiten is dat in brede kring geaccepteerd is dat de regeringen zowel in Nederland als in de VS steken hebben laten vallen. Dat heeft in Nederland geleid tot een onderzoek en rapport “Ongekend onrecht” en in Washington tot een poging tot het bezetten van het Capitool. 

In een artikel las ik dat democratie draait om de begrippen vrijheid, waarheid en recht. Het onvolledig informeren van de Tweede Kamer en het gebruik van Twitter doet de waarheid geen recht aan. De vrijheid is voor veel mensen niet gewaarborgd door de overheid. Dit zijn voor samenlevingen in ons land en de VS belangrijke zaken die de bijl leggen aan de wortel van de democratie.

Op de achtergrond speelt hierbij de houding van de kiezers. Is er veel onrust en waardoor is deze ontstaan? En is er een demonstratie of protest-bereidheid en hoe bedreigend is die? Veel van de huidige onrust is ontstaan door het gebrek aan vertrouwen in de regering. Als de situatie zodanig is dat aftreden wordt genoemd als oplossing is er vrijwel geen weg meer terug. Het wordt dus tijd dat de bakens verzet worden en dat kan, ook als men niet aftreedt,  want er komen gelukkig verkiezingen aan in maart.

De begrippen die de democratie typeren kunnen ook worden toegepast in het speelveld van de OR. Is er voldoende vrijheid van spreken binnen de organisatie, ligt de volledige waarheid op tafel en wordt aan iedereen binnen de organisatie recht gedaan? Als de bestuurder de oorzaak is van aantasting van deze begrippen kan de OR hiervoor optreden namens het personeel. En ook binnen de organisatie kan sprake zijn van een mate van onrust en misschien zelfs wel demonstratie-bereidheid. 

Of een bestuurder wel of niet aftreedt is misschien wel het belangrijkste punt, want dit gaat om de macht. Wie heeft de macht om het besluit tot aftreden af te dwingen? In een onderneming is dat de toezichthouder of RvC en de rechter. Voor het personeel is het verkrijgen van het vertrouwen het belangrijkste. Het vertrouwen in het bestuur of een leidinggevende op welk niveau dan ook geeft veel draagvlak voor de te nemen besluiten. En daar moet niet lichtzinnig over gedacht worden in deze, voor veel mensen onzekere, tijden.