zaterdag 10 april 2021

Werkisme

vrouw liggend op bed met boekWerkisme is een overdreven vorm van bezig zijn met je werk en loopbaan. Het ervaren van druk in je leven en het niet kunnen vinden van de rustknop. Ben Tiggelaar omschreef het in het NRC als ‘een god die voortdurend nieuwe offers vraagt en je uiteindelijk gewoon in de steek laat. Wanneer je ontslagen wordt, een burn-out krijgt of met pensioen gaat’. In het boek ‘De kracht van rust’ van Mirjam van der Vegt wordt een analyse gegeven van de oorzaak van werkisme.

Politici hebben het over de belangen van de hardwerkende Nederlander. Want die zijn belangrijk, maar over de rustende Nederlander hoor je niets. Behalve als het over pensioenen gaat en dan gaat het vaak over de premiebetalingen van die hardwerkende werknemer. De zondag als rustdag is achterhaald. De winkels zijn op zondag open dus ook dan kan je bezig zijn met je werk. 

Een werkweek van 36 tot 40 uur is in Nederland normaal. Over werkende vrouwen wordt gezegd dat ze wel veel in deeltijd werken. Terwijl de Britse econoom Keynes in 1930 al voor 100 jaar later een werkweek van 15 uur bepleitte. Hij ging er vanuit dat de levensstandaard door de technologische vooruitgang tegen die tijd vele malen hoger zou zijn. En dat zou dan weer zorgen voor meer vrije tijd. Wat de levensstandaard betreft had hij gelijk. Die was in 2000 al bereikt. Toch zijn de meesten niet minder gaan werken. Eerder meer.

Door corona wordt de werkgelegenheid als economische grootheid als het belangrijkste risico gezien. Werk, dat staat overal centraal. We maken plannen waar miljoenen tegenaan gegooid worden, die overigens in vele gevallen niet het gewenste resultaat boeken. We kunnen nog wat van de vrouwen met hun deeltijdbanen leren.

Tegenover werken staat rust. Werken kan alleen als er ook rust genomen wordt. En dan bedoel ik geen rust als al het werk gedaan is want dan schiet het rusten er altijd bij in. Het gaat om een andere manier van leven, een andere levenshouding. Van der Vegt schrijft in elk hoofdstuk van haar boek een inspirerend verhaal van iemand die leerde rusten midden in de chaos. 

Kortom, we hebben een levensstijl die aan meerdere kanten begint te wringen. In onze levensstijl draait het om werken, geld en consumeren. Maar het gaat in het leven niet om de verdiensten door werken, maar juist om het leven zelf. Daar hoort werken bij en ook rusten. Dus als we slim zijn gaan we het na de lock-down anders doen. Laten we beginnen met het lezen van ‘De kracht van rust’. Om inspiratie op te doen voor straks.