vrijdag 9 december 2022

Vertrouwenspersoon verplicht?

Wijzende vingers naar dame in het middenBijna twee jaar geleden heeft Tweede Kamerlid Renkema een wetsvoorstel ingediend voor het wijzigen van de Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet). Deze wijziging is nodig in verband met het verplicht stellen van een vertrouwenspersoon. Nu bijna twee jaar later is het wetvoorstel nog steeds in behandeling bij de Tweede Kamer. De kans dat dit jaar een besluit wordt genomen lijkt steeds kleiner te worden.

Wat was ook alweer het doel?

Wettelijk is vastgesteld, dat iedere werknemer recht heeft op een sociaal veilige werkomgeving. Uit onderzoek blijkt dat 1 op de 6 werknemers wordt gepest, gediscrimineerd of geïntimideerd. Ongewenste omgangsvormen hebben niet alleen een effect op de medewerker, maar ook op de organisatie. De werksfeer verslechtert, er is sprake van personeelsverloop en verzuim. De vertrouwenspersoon ondersteunt organisaties in het bespreekbaar maken en terugdringen van ongewenst gedrag op de werkvloer.

Wat cijfers

Ruim 1,2 miljoen werknemers hebben te maken met ongewenst gedrag, zoals pesten, intimidatie en discriminatie. Een kwart van alle werknemers geeft aan ooit gepest te zijn door collega’s.

Van de medewerkers in Nederland heeft:
11,1% te maken met intimidatie;
8,0% met pesten;
4,7% met discriminatie;
1,8% met seksuele intimidatie;
0,4% met lichamelijk geweld. 

Ongewenst gedrag komt voor in alle sectoren en gemiddeld genomen neemt een slachtoffer 7 extra verzuimdagen op. Vanwege spanningen en stress. De kosten hiervan zijn 1,7 miljard euro!

Op dit moment heeft ongeveer de helft van alle organisaties een vertrouwenspersoon.

Stevig in het zadel

 Er is sprake van een taboe. Kenbaar maken, dat jij de voetveeg bent van de organisatie is niet gemakkelijk en veel medewerkers zoeken de schuld bij zichzelf! Ze schamen zich en houden hierdoor nog liever hun mond, dan dat ze aan de bel trekken. Hier moet echt verandering in komen. En dat kan door iedere medewerker toegang te geven tot een vertrouwenspersoon. Naast toegang tot de vertrouwenspersoon is het belangrijk dat de vertrouwenspersoon sterke & onafhankelijke positie heeft in de organisatie. Om dat te realiseren is het van belang, dat de vertrouwenspersoon niet alleen een formaliteit is op papier. De vertrouwenspersoon krijgt dan ook een aantal basistaken, denk hierbij aan het opvangen, begeleiden en adviseren van de medewerkers.

Positieve effecten

De vertrouwenspersoon kan absoluut een positieve bijdrage leveren aan het terugdringen van ongewenst gedrag op de werkvloer. Dit kan alleen als de vertrouwenspersoon zichtbaar en bekend is bij de medewerkers. Zichtbaarheid en bekendheid vergroten onder de medewerkers draagt bij aan de meldingsbereid. Als de meldingsbereidheid stijgt ontstaat er een beeld wat nodig is om de sociale veiligheid op de werkvloer te vergroten.

Verplicht? Nog niet

Het aanstellen van een vertrouwenspersoon is nog niet verplicht. Maar, waarom wachten tot het een verplichting wordt? Vinden jullie als OR een prettige werksfeer belangrijk? Willen jullie werken aan een sociaal veilige werkomgeving? Wacht dan niet langer en zet het onderwerp vertrouwenspersoon via een initiatiefvoorstel (artikel 23 WOR) op de agenda met de bestuurder.

Bron: monitorarbeid tno