De vraag naar een sterk leiderschap is zo oud als de mensheid. En volgens het televisieprogramma Buitenhof wordt sterk leiderschap en het vormen van een gemeenschap weer noodzaak. En hoe meer de noodzaak van het vormen van een gemeenschap wordt gevoeld des te meer behoefte is ook aan meer en sterker leiderschap.

Gemeenschappen zijn bijvoorbeeld de bevolking, de partijleden maar ook een bedrijf. Echter op het begrip gemeenschap ligt een historische belasting, het is een door en door fascistisch begrip waarvan we weten hoe gevaarlijk dat kan zijn. En het is een begrip leiderschap wordt tegenover het begrip individualisering gezet. En die individualisering is nou net de ontwikkeling die met name mensen in de meer ontwikkelde landen hebben doorgemaakt. Een niet meer te stuiten persoonlijke groei van elk individu door de scholing en de welvaart. Die is niet meer terug te draaien. Dus de vraag is of die tegenstelling terecht is.

Bij een gemeenschap hoort leiderschap dat er voor zorgt dat de gemeenschap hecht blijft en zich in een richting ontwikkelt. Ook in het bedrijfsleven werd en wordt geroepen om leiderschap hoewel we hebben daar ook de voorbeelden hebben van de mislukkingen van de leiders van Enron, Albert Hein, ABN AMRO enz. En vooral ook de kredietkrisis toont de zwakte van leiders aan, een krisis waar geen leider voor gewaarschuwd heeft.

Het lijkt er dus op dat dat niet de richting waar we heen moeten. Niet meer gemeenschap maar meer individualisering zal de toekomst zijn. En daar hoort een ander beeld bij dan dat van een sterk leiderschap. Bij meer individualisering hoort de ontwikkeling van meer eigen verantwoordelijkheid. Dat is ook de ontwikkeling naar meer medezeggenschap. Het is de ontwikkeling van meer invloed van het parlement en de versterking van de rol van de vertegenwoordiging in de Tweede en Eerste Kamer en ondernemignsraden..

Nu komen er de kansen voor het volk en de burgers om die versterking ook te realiseren. De voordracht van de kandidaten en de leden van de Kamerfracties is heel belangrijk en het stemmen daarop is een kans. Het uitbrengen van een stem door iedereen die als individu een eigen mening heeft en zich niet automatisch laat imponeren door een leider.

Dat zie je ook in de or gebeuren. Ook de or-leden gaan een directe confrontatie aan met de leiding en laten zich niet imponeren door de leider. Daaruit blijkt de eigen verantwoordelijkheid en de eigen mening over de vraagstukken die op tafel liggen. Geef je nooit over aan een leider die zegt het beter te weten maar wees jezelf en gebruik je individuele kansen om je eigen mening te hebben en te geven. Daarmee bouw je aan een gemeenschap en geef je leiding aan jezelf.

Cor P. Berkel

Redacteur OR-Online